Yalvaç Ural: Çocuk edebiyatı kuyumcu titizliği ister

Mesleği boyunca ortalarında Miço’nun da olduğu çok sayıda mecmuayı minik okurlarla buluşturan, İngilizceye çevrilen “Gölcüğü Küçük Avcılar …

Mesleği boyunca ortalarında Miço’nun da olduğu çok sayıda mecmuayı minik okurlarla buluşturan, İngilizceye çevrilen “Gölcüğü Küçük Avcılar” hikayesi 1996’da Oxford University Press tarafından ortaöğretim çocukları için hazırlanan “Dört Türk Öykücüsü” kitabına giren, küçük kitap olarak basılan “Sihirli Pabuçlar” yapıtı Hollanda televizyonunda 27 kısımlık animasyon çizgi sinema olarak yayınlanan, yapıtları “Çingenece” dahil çok sayıda lisana çevrilen 76 yaşındaki müellif, çocuk edebiyatını, çocuk edebiyatıyla geçen hayat serüvenini ve “Gülendam Nenem, Rumi, Annem ve Ben” isimli yeni kitabını anlattı.

Ural, edebiyat mecmualarına yetişkin şiirleri yazarak mesleğe başladığını söyleyerek, “1978’de dünyada UNESCO tarafından ‘Çocuk Yılı’ ilan edildi. Bütün dünyada çocuklarla ilgili çalışmaların az yapıldığı, bizde de çocuklar için sayısal olarak neredeyse yok denecek kadar az muharrir takımı olduğu vakitti. O vakit bütün büyük muharrirler, Aziz Nesin, Yaşar Kemal, Orhan Kemal, Nazım (Hikmet Ran), o kadar çok ki, saymakla bitmez, İbrahim Örs, Mümtaz Zeki Taşkın, Tarık Dursun K., Kemalettin Tuğcu ve hatta birtakım büyük muharrirlerin çocuklar için yazdığı hikayeler vardı. Bu edebiyat yürüdü.” diye konuştu.

ÇOCUK EDEBİYATININ DEĞERİ

Ural; Çocuk kitabı yazanlar şunları bilmeli; 3-6, 6-8, 8-12 yaş kümesi ya da diğerlerine nazaran 3-6, 6-9, 9-12, 12-15 yaş kümesine nazaran sıralanır çocuk kitapları. Bu sıralamalar aslında şunun içindir; çocukların belirli yaş aralıklarında algıladıkları sözcükler vardır. Kimi sözcükleri algılayamazlar. Bilhassa masallar, soyuta geçişte çok değerli bir ögedir fakat soyut sözcükler çocuğun algısına giremez. Yani ‘kavram’ sözcüğünü algılayamayacak bir çocuğa kavramı anlatamazsın. Bir hikayede ‘soyut’ sözcüğünü geçirdiğinizde, soyut bir olayı, deyişi ya da anlatı biçimini çocuğa aktardığınızda, çocuk anlamadığı vakit masalı bırakır. Bilmediği bir sözcükle karşılaştığında, o sözcük oyunsal bir özellik ya da kişi ismiyle bağdaşmıyorsa, çocuk o kitabı elinden bırakır. Çocukta sözcük seçimi çok değerlidir.”


“KUYUMCU TİTİZLİĞİ GEREKİYOR”

Yalvaç Ural, çocuk edebiyatıyla uğraşan bireylerin kendilerini düzeltmesi gerektiğinin altını çizerek, “Çocuk edebiyatı, bir kuyumcunun yüzüğün üzerine minik inciler kakması üzeredir. Taş kakmacılığıdır çocuk edebiyatı. Her milimetreyi, her inceliği bulup, ona nazaran, o taş düşmeyecek halde yerleştirmen ve bütün hoşluğuyla ona sunman gerekir. O da okurken hiçbir şeye takılmadan, su üzere okuyup, bitirip, içselleştirmelidir. Yetişkin müellifliği, bilezik yapmaya emsal. Çocuk edebiyatımızın ayaklarının yere basması için hakikaten bir gayret içine girip, kendi geçmişimizi, kültürümüzü, edebiyatımızı da bilip, pek çok şeyi bunun üzerine koymak gerekir. Günümüzde küçük bir öykü yazan, çabucak onu okul öncesi kitaba çeviriyor.” biçiminde konuştu

Kaynak: ENSONHABER

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir